Klimaatverandering is ook in Portugal merkbaar. Zomers worden warmer, droge periodes duren langer en extreme weersomstandigheden komen vaker voor. Toch zien veel Portugese wijnmakers deze ontwikkelingen niet alleen als een uitdaging, maar ook als een kans om hun wijngaarden toekomstbestendig te maken.
Steeds vaker worden wijngaarden aangeplant op grotere hoogte, waar de nachten koeler zijn en de druiven hun frisse zuren beter behouden. Ook krijgt het bodembeheer veel aandacht. Door gras en andere bodembedekkers tussen de wijnranken te laten groeien, blijft vocht langer in de grond en wordt erosie voorkomen.
Daarnaast kiezen steeds meer producenten voor inheemse Portugese druivenrassen. Veel van deze rassen zijn al eeuwenlang aangepast aan het warme, droge klimaat en blijken verrassend goed bestand tegen de veranderende weersomstandigheden. Oude wijngaarden spelen daarbij eveneens een belangrijke rol. Dankzij hun diepgewortelde wijnstokken kunnen ze water uit diepere bodemlagen halen en leveren ze ook in droge jaren druiven van hoge kwaliteit.
Met deze combinatie van traditionele kennis en moderne inzichten laat Portugal zien dat duurzaamheid en kwaliteit uitstekend samengaan. Het resultaat zijn wijnen die niet alleen het karakter van hun streek weerspiegelen, maar ook klaar zijn voor de uitdagingen van de toekomst.
Wie door een Portugese wijngaard loopt, verwacht misschien een kale, droge bodem tussen de wijnranken. Toch zie je steeds vaker een groene strook van bloemen, grassen en kruiden. Deze cover crops, of bodembedekkers, zijn bewust ingezaaid en spelen een belangrijke rol in duurzame wijnbouw.
Cover crops helpen de bodem vocht vast te houden, waardoor de wijnstokken beter bestand zijn tegen warme, droge zomers. Daarnaast voorkomen ze erosie, verbeteren ze de bodemstructuur en voegen ze organisch materiaal toe wanneer de planten afsterven. Ook trekken de bloemen en kruiden insecten aan, wat de biodiversiteit in de wijngaard vergroot.
In Portugal winnen cover crops snel aan populariteit. Vooral in de Alentejo, waar droogte een steeds grotere uitdaging vormt, zien wijnmakers de voordelen van een levende bodem. Ook in de Douro en de Dão worden bodembedekkers steeds vaker toegepast als onderdeel van een duurzame manier van wijnbouwen.
Het mooie is dat deze groene laag niet alleen goed is voor de natuur, maar uiteindelijk ook voor de wijn. Gezonde bodems leveren gezonde druiven op, en dat proef je terug in het glas.
Portugal hoeft niet te leunen op bekende internationale druivenrassen als Chardonnay of Cabernet Sauvignon. Met ruim 250 inheemse druivenrassen beschikt het land over een ongekende rijkdom aan eigen variëteiten. Juist die diversiteit trekt steeds meer de aandacht van wijnliefhebbers en sommeliers wereldwijd.
Rassen als Touriga Nacional, Encruzado, Alvarinho, Arinto, Baga en Jaen geven wijnen een uitgesproken eigen karakter en weerspiegelen de streek waar ze vandaan komen. Dat maakt Portugese wijnen onderscheidend in een steeds internationalere wijnwereld.
Steeds meer wijnmakers kiezen er daarom bewust voor om deze autochtone druiven centraal te stellen. Niet alleen om het Portugese wijnerfgoed te behouden, maar ook omdat veel van deze rassen uitstekend zijn aangepast aan het lokale klimaat. Portugal laat daarmee zien dat authenticiteit misschien wel zijn grootste kracht is.
Foto: Cover crops in de Douro
